23 tháng Chạp không chỉ là ngày tiễn đưa Táo Quân về trời, mà còn là dịp để gia đình sum vầy, nhìn lại năm cũ và hướng tới năm mới. Nhưng bạn đã biết cách chuẩn bị lễ cúng và văn khấn sao cho đúng chuẩn, trọn vẹn ý nghĩa chưa? Đừng bỏ lỡ bí quyết từ chuyên gia phong thủy Henry Bảo Lê để đón một năm mới bình an và thịnh vượng!
I. Tổng Quan về Tết Ông Công Ông Táo
1. Ý nghĩa ngày 23 tháng Chạp, ngày Tết Ông Công Ông Táo
Ngày 23 tháng Chạp hàng năm, người Việt có tục lệ cúng đưa Ông Công Ông Táo (hay còn gọi là Táo Quân) về trời để báo cáo với Ngọc Hoàng về những việc đã xảy ra trong gia đình suốt một năm qua. Đây là một nét đẹp văn hóa truyền thống, thể hiện lòng biết ơn và mong muốn được phù hộ, ban phước cho năm mới.
2. Phong tục cúng Ông Công Ông Táo trong văn hóa Việt Nam
Tục lệ cúng Ông Công Ông Táo đã có từ lâu đời và trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tâm linh của người Việt. Vào ngày này, các gia đình thường sắm sửa lễ vật, dâng hương và đọc văn khấn để tiễn đưa Táo Quân về trời.
Theo nhà nghiên cứu văn hóa Phạm Minh Đức, trong cuốn “Phong Tục Việt Nam”, tục cúng Ông Công Ông Táo thể hiện sự kết nối giữa con người và thế giới tâm linh, đồng thời gửi gắm những ước nguyện về một năm mới an lành, hạnh phúc.
3. Sự tích và vai trò của Ông Công Ông Táo trong đời sống tâm linh người Việt
Theo truyền thuyết, Ông Công Ông Táo là ba vị thần cai quản bếp lửa trong mỗi gia đình, gồm:
-
Thần Thổ Công: cai quản đất đai và nhà cửa
-
Thần Thổ Địa: trông coi việc bếp núc
-
Thần Thổ Kỳ: ghi chép mọi việc xảy ra trong nhà
Họ được coi là những người giám hộ, chứng kiến mọi hoạt động của gia đình trong suốt một năm. Vì vậy, việc cúng đưa Táo Quân về trời mang ý nghĩa báo cáo những điều tốt xấu đã xảy ra, đồng thời cầu mong sự tha thứ và phù hộ cho năm mới.
II. Văn Khấn Ông Công Ông Táo 23 Tháng Chạp
Để giúp bạn thực hiện nghi lễ một cách trọn vẹn, chuyên gia Henry Bảo Lê xin giới thiệu một số bài văn khấn Ông Công Ông Táo chuẩn và phổ biến nhất:
1. Văn khấn Ông Công Ông Táo chuẩn theo văn khấn cổ truyền
-
Bài văn khấn chi tiết:
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: [họ và tên gia chủ]
Ngụ tại: [địa chỉ nhà]
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp năm [năm âm lịch], tín chủ con thành tâm sắm lễ, quả cau lá trầu, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương dâng lên trước án, có đôi lời cung kính như sau:
Nhờ ơn trời đất, thần phật độ trì, chúng con đã trải qua một năm [năm âm lịch] với nhiều biến cố. Nay kính tiễn ngài Táo Quân về chầu trời, trước hết chúng con xin tạ ơn ngài đã phù hộ cho gia đình con trong suốt một năm qua.
Xin kính cẩn trình báo, trong một năm qua, gia đình chúng con có những điều chưa phải, mong Táo Quân từ bi lượng thứ.
Xin Táo Quân ghi chép những việc tốt, báo cáo với Ngọc Hoàng Thượng đế để ban cho gia đình chúng con một năm mới an khang thịnh vượng, vạn sự như ý.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ cầu xin, mong Táo Quân phù hộ độ trì.
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
2. Văn khấn Nôm Ông Táo truyền thống
-
Bài văn khấn chi tiết:
*Con kính lạy:
*Đức Ngọc Hoàng Thượng đế
*Đức Nam Tào, Bắc Đẩu
*Thần linh bản xứ
*Các ngài Định Phúc Táo Quân
*Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp năm …
*Gia chủ chúng con thành tâm sửa biện hương hoa nước quả dâng lên trước án.
*Chúng con kính mời ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án hưởng thụ lễ vật.
Cúi xin Táo Quân gia ân xá tội cho mọi lỗi lầm trong năm qua, phù hộ cho gia đình chúng con sang năm mới vạn sự tốt lành, an khang thịnh vượng.
3. Các bài cúng Ông Công Ông Táo lưu truyền trong dân gian
Ngoài hai bài văn khấn trên, còn có nhiều bài cúng Ông Công Ông Táo khác được lưu truyền trong dân gian, mang đậm nét văn hóa vùng miền. Dưới đây là hai bài cúng tiêu biểu:
-
Bài 1: Bài khấn Ông Táo
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Hôm nay là ngày 23 tháng Chạp năm [năm âm lịch]. Vợ chồng con là [họ và tên vợ chồng], cùng các con là [họ và tên các con], hiện đang cư ngụ tại [địa chỉ nhà].
Nay theo lệ tục, kính cẩn dâng lên ngài nén hương thơm cùng phẩm vật, xiêm hài áo mũ, kính xin Táo Quân chứng giám lòng thành.
Cúi xin Táo Quân thấu hiểu và tha thứ cho những lỗi lầm, thiếu sót của chúng con trong năm qua. Xin ngài ban phước lành, phù hộ cho gia đình chúng con luôn mạnh khỏe, bình an, hạnh phúc, gặp nhiều may mắn trong năm mới.
Chúng con thành tâm kính bái.
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
-
Bài 2: Bài cúng ông Công ông Táo 23 tháng Chạp
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Hôm nay ngày 23 tháng Chạp năm [năm âm lịch]
Vợ chồng con là [họ tên vợ chồng]
Cùng con cháu là [họ tên con cháu]
Ngụ tại [địa chỉ]
Thành tâm kính lễ, dâng nén tâm hương
*Kính cẩn bái thỉnh:
*Đức vua cha Ngọc Hoàng Thượng đế
*Đức Nam Tào, Bắc Đẩu
*Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân
Kính xin các Ngài giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.
Chúng con kính xin chư vị Tôn thần tha thứ cho những lỗi lầm trong năm qua, ban phước lành cho gia đình chúng con sang năm mới an khang thịnh vượng, làm ăn phát đạt, sức khỏe dồi dào, vạn sự như ý.
Thành tâm bái tạ!
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
III. Văn Khấn Ông Công Ông Táo Hàng Ngày và Rước Ông Táo 30 Tết
Ngoài ngày 23 tháng Chạp, nhiều gia đình còn có thói quen cúng Ông Công Ông Táo hàng ngày hoặc vào ngày 30 Tết để cầu mong sự bình an và may mắn.
1. Văn khấn ông Công ông Táo hàng ngày
-
Bài văn khấn chi tiết:
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Hôm nay là ngày [ngày] tháng [tháng] năm [năm].
Tín chủ con là [họ và tên], ngụ tại [địa chỉ].
Xem thêm : Cúng Rằm Tháng 7 Năm 2024 Chuẩn Phong Thủy: Hướng Dẫn A-Z & Văn Khấn Mới Nhất
Thành tâm dâng nén tâm hương, kính lễ trước án, cầu xin Táo Quân phù hộ độ trì cho gia đình con luôn mạnh khỏe, bình an, hạnh phúc.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ cầu xin.
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
- Giải thích ý nghĩa:
- Đây là bài văn khấn đơn giản, ngắn gọn, phù hợp để sử dụng hàng ngày.
- Tín chủ bày tỏ lòng thành kính và cầu xin sự phù hộ cho gia đình.
2. Văn khấn rước ông Công ông Táo ngày 30 Tết
-
Bài văn khấn chi tiết:
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: [họ và tên gia chủ]
Ngụ tại: [địa chỉ nhà]
Hôm nay, ngày 30 tháng Chạp năm [năm âm lịch], tín chủ con thành tâm sắm lễ, quả cau lá trầu, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương dâng lên trước án, có đôi lời cung kính như sau:
Nay thời khắc Giao thừa đã điểm, năm mới [năm âm lịch mới] đã đến, con cháu bày tiệc, kính cẩn nghinh đón Táo Quân trở về.
Kính xin Táo Quân gia ân chứng giám lòng thành, phù hộ độ trì cho gia đình chúng con sang năm mới vạn sự tốt lành, an khang thịnh vượng, tài lộc dồi dào, sức khỏe dồi dào, mọi điều như ý.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ cầu xin, mong Táo Quân phù hộ độ trì.
Xem thêm : Văn Khấn Phóng Sinh Đơn Giản
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
- Giải thích ý nghĩa:
- Khởi đầu: Bài văn khấn bắt đầu bằng việc niệm danh hiệu Phật và chào các vị thần linh, thể hiện sự tôn kính.
- Giới thiệu: Tín chủ giới thiệu bản thân và gia đình, cùng thời gian thực hiện nghi lễ.
- Mời Táo Quân trở về: Tín chủ kính cẩn mời Táo Quân trở về nhà sau khi đã báo cáo với Ngọc Hoàng.
- Cầu xin: Tín chủ cầu xin Táo Quân tiếp tục phù hộ cho gia đình trong năm mới.
- Kết thúc: Tín chủ bày tỏ lòng thành kính và cầu xin được phù hộ độ trì.
IV. Hướng Dẫn Chuẩn Bị Lễ Cúng Ông Công Ông Táo
1. Lễ vật cúng Ông Công Ông Táo
-
Mâm cỗ cúng:
- Mâm cỗ mặn: Gồm các món ăn truyền thống như xôi, gà luộc, giò, chả, nem, canh,…
- Mâm cỗ chay: Dành cho những gia đình ăn chay hoặc muốn dâng lễ chay. Gồm các món chay như xôi, đậu phụ, nấm, rau củ quả,…
-
Các lễ vật khác:
- Hương, hoa tươi, nước sạch
- Trầu cau, rượu, trà
- Bánh kẹo, hoa quả
- 3 bộ mũ áo cho Táo Quân (2 mũ đàn ông và 1 mũ đàn bà)
- Cá chép sống để Táo Quân cưỡi về trời (sau khi cúng xong sẽ thả cá chép ra ao, hồ, sông…)
- Vàng mã (tùy theo phong tục địa phương)
-
Cách chọn đồ lễ:
- Lựa chọn những nguyên liệu tươi ngon, sạch sẽ.
- Mâm cỗ nên được chế biến công phu, bày biện đẹp mắt.
- Chọn mũ áo cho Táo Quân có màu sắc tươi sáng, phù hợp với không khí ngày Tết.
- Cá chép nên chọn con khỏe mạnh, bơi lội nhanh nhẹn.
2. Cách bày trí bàn thờ
- Bàn thờ cần được lau dọn sạch sẽ, sắp xếp gọn gàng.
- Đặt bát hương ở vị trí trung tâm, phía sau là bài vị hoặc di ảnh của tổ tiên (nếu có).
- Bày mâm cỗ cúng ở phía trước bát hương.
- Các lễ vật khác được sắp xếp xung quanh mâm cỗ, đảm bảo sự cân đối và hài hòa.
- Đặt mũ áo của Táo Quân lên mâm cỗ hoặc một đĩa riêng.
- Chuẩn bị một chậu nước sạch để thả cá chép sau khi cúng.
3. Địa điểm cúng trong nhà
- Thông thường, lễ cúng Ông Công Ông Táo được thực hiện tại bếp – nơi Táo Quân cai quản.
- Nếu không có điều kiện, bạn có thể cúng ở bàn thờ gia tiên hoặc một nơi sạch sẽ, trang nghiêm trong nhà.
V. Ý Nghĩa Lễ Cúng Ông Công Ông Táo
Lễ cúng Ông Công Ông Táo mang nhiều ý nghĩa sâu sắc:
- Thể hiện lòng biết ơn: Con cháu bày tỏ lòng biết ơn đối với Táo Quân đã phù hộ cho gia đình trong suốt một năm qua.
- Tạ lỗi và cầu xin: Tín chủ thành tâm nhận lỗi về những điều chưa tốt trong năm và cầu mong sự tha thứ, phù hộ cho năm mới.
- Gắn kết gia đình: Nghi lễ này tạo dịp để các thành viên trong gia đình sum họp, cùng nhau chuẩn bị lễ vật và thực hiện nghi thức thiêng liêng, từ đó thắt chặt tình cảm gia đình.
- Hướng tới một năm mới tốt đẹp: Lễ cúng Ông Công Ông Táo còn mang ý nghĩa cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, may mắn và thịnh vượng.
Tầm quan trọng của việc thực hiện nghi lễ này hàng năm
Việc duy trì tục lệ cúng Ông Công Ông Táo không chỉ là gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống, mà còn giúp mỗi người soi lại bản thân, hướng tới những điều tốt đẹp hơn trong năm mới. Đồng thời, nghi lễ này còn góp phần nuôi dưỡng đời sống tâm linh, tạo niềm tin và hy vọng vào tương lai.
VI. Câu Hỏi Thường Gặp
Chuyên gia phong thủy Henry Bảo Lê hiểu rằng bạn có thể còn nhiều băn khoăn về lễ cúng Ông Công Ông Táo. Vì thế, mình đã tổng hợp và giải đáp một số câu hỏi thường gặp sau đây:
1. Văn khấn 23 tháng Chạp là gì?
Văn khấn 23 tháng Chạp là bài văn cúng được đọc trong lễ tiễn đưa Ông Công Ông Táo về trời. Bài văn khấn thể hiện lòng thành kính, biết ơn và mong muốn được phù hộ của gia chủ.
2. Tại sao phải cúng ông Công ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp?
Theo quan niệm dân gian, ngày 23 tháng Chạp hàng năm là ngày Táo Quân lên chầu trời để báo cáo với Ngọc Hoàng về những việc đã xảy ra trong gia đình suốt một năm qua. Vì vậy, người Việt có tục lệ cúng đưa Táo Quân vào ngày này.
3. Lễ vật cúng ông Công ông Táo 23 tháng chạp gồm những gì?
Lễ vật cúng ông Công ông Táo thường bao gồm:
- Mâm cỗ mặn hoặc chay
- Hương, hoa tươi, nước sạch
- Trầu cau, rượu, trà
- Bánh kẹo, hoa quả
- 3 bộ mũ áo cho Táo Quân
- Cá chép sống
- Vàng mã (tùy theo phong tục địa phương)
4. Văn khấn 23 tháng Chạp có cần phải đọc thuộc lòng không?
Không nhất thiết phải đọc thuộc lòng, bạn có thể đọc theo văn bản hoặc thành tâm cầu nguyện bằng lời nói của mình. Tuy nhiên, đọc thuộc lòng thể hiện sự thành kính và tôn trọng hơn.
5. Có thể cúng ông Công ông Táo sớm hơn hoặc muộn hơn ngày 23 tháng Chạp không?
Theo quan niệm dân gian, nên cúng ông Công ông Táo vào đúng ngày 23 tháng Chạp. Tuy nhiên, nếu vì lý do bất khả kháng, bạn có thể cúng sớm hơn 1-2 ngày.
6. Sau khi cúng xong ông táo 23 tháng chạp xong, có cần phải làm gì nữa không?
Sau khi cúng xong, bạn nên thả cá chép ra ao, hồ, sông để Táo Quân cưỡi về trời. Ngoài ra, bạn cũng cần dọn dẹp bàn thờ sạch sẽ.
7. Có cần phải kiêng kỵ gì trong ngày 23 tháng Chạp không?
Trong ngày 23 tháng Chạp, bạn nên giữ tâm lý thoải mái, tránh nói những lời không hay, làm những việc không tốt. Ngoài ra, bạn cũng nên mặc trang phục lịch sự, kín đáo khi làm lễ.
8. Văn khấn 23 tháng Chạp có khác nhau giữa các vùng miền không?
Có thể có một số khác biệt nhỏ trong văn khấn giữa các vùng miền, nhưng về cơ bản, nội dung và ý nghĩa của văn khấn là tương đồng.
9. Ngoài văn khấn, còn có bài hát nào về ông Công ông Táo không?
Có một số bài hát về ông Công ông Táo, thường được hát trong các dịp Tết, như “Táo Quân về trời”, “Ông Táo về trời”,…
10. Nguồn gốc văn khấn 23 tháng chạp là ở đâu?
Nguồn gốc của văn khấn 23 tháng Chạp bắt nguồn từ tín ngưỡng dân gian Việt Nam, được truyền miệng và lưu truyền qua nhiều thế hệ.
VII. Kết Luận
Lễ cúng Ông Công Ông Táo 23 tháng Chạp là một nét đẹp văn hóa truyền thống của người Việt, thể hiện lòng biết ơn và mong muốn được phù hộ của gia chủ. Hy vọng bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ hơn về ý nghĩa và cách thực hiện nghi lễ này.
Chuyên gia phong thủy Henry Bảo Lê kính chúc bạn và gia đình một năm mới an khang thịnh vượng, vạn sự như ý!
Nguồn: https://docungsaigon.vn
Danh mục: Phong tục
Ông Henry Bảo Lê là Thầy phong thủy nổi tiếng, hoạt động trong lĩnh vực kiến trúc phong thủy và là thành viên danh dự của Hiệp hội phong thủy thế giới IFSA. Mặc dù làm việc ở nước ngoài nhưng hiện nay ông cũng đồng thời làm cố vấn chuyên môn cho Docungsaigon - website cung cấp thông tin chi tiết và đa dạng về các nghi lễ, nghi thức cúng, cũng như các sản phẩm đồ cúng.